banner
 

MỘT SỐ BỆNH THƯỜNG GẶP TRÊN HEO(BỆNH PHÓ THƯƠNG HÀN (Salmonellosis))

1.  Nguyên nhân:
  Là một bệnh truyền nhiễm xảy ra ở heo mọi lứa tuổi nhưng chủ yếu là xảy ra trên heo từ 1-3 tháng tuổi, tác động chủ yếu lên bộ máy tiêu hóa gây viêm dạ dày ruột, tiêu chảy rồi chết. Bệnh do vi khuẩn Salmonella cholerae và Salmonella typhisuis.
  2. Phương thức truyền lây:
  Bệnh xâm nhập chủ yếu qua đường tiêu hóa khi sử dụng thức ăn, nước uống nhiễm khuẩn… Do nuôi nhốt chung với thú bệnh hoặc do heo mẹ nhiễm bệnh vi trùng lây sang bào thai hoặc do vi trùng có sẳn trong cơ thể heo, khi điều kiện ngoại cảnh, thời tiết thay đổi, heo bị stress, chăm sóc nuôi dưỡng kém hay sức đề kháng kém sức khỏe heo giảm sẽ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển thành bệnh.
  3. Triệu chứng: Thời gian nung bệnh từ 3-6 ngày.
  3.1. Thể bại huyết: Thường gặp trên heo 1-2 tháng tuổi với những biểu hiện: sốt cao 41-42 0C, nằm yên một chỗ, yếu ớt, có biểu hiện thần kinh và chân, lưng, da, lỗ tai, đỏ bầm tím rồi chết trong vòng 1-2 ngày.
 

Hình1: Chân, lưng, da, lỗ tai, đỏ bầm tím rồi chết.
 

Hình 2: Tiêu chảy phân vàng của heo bị bệnh (ở thể tiêu hóa).
  3.2. Thể tiêu hóa:
- Cấp tính:
Thường gặp ở heo con, sốt 40-41,5 0C, bỏ ăn nằm tụm lại một chỗ, heo thường có triệu chứng: ói mữa, tiêu chảy phân vàng, da tím đỏ ở phần tai, họng, mặt trong mũi, viêm phổi thở khó và chết sau 4-5 ngày.
Ở heo nái thường bị sẩy thai khoảng 1 tháng trước khi đẻ hoặc heo con chết khi sinh, sót nhau, viêm tử cung.
- Mãn tính:
Bệnh âm ỉ kéo dài, heo sốt không cao, táo bón một thời gian sau đó ỉa chảy dai dẳng phân thối, trên da có những nốt đỏ hay tím bầm, vật gầy dần rồi chết.

Hình 3: Da tím đỏ ở phần tai, mặt, mũi ở heo bị bệnh.

Hình 4: Da có những nốt tím bầm, tiêu chảy liên tục, heo gầy dần dần (trong bệnh mãn tính).

  4. Bệnh tích: - Thể bại huyết: da lưng, lỗ tai đỏ tím, hạch bạch huyết và lách xuất huyết, triển dưỡng.
  - Thể tiêu hóa:
  + Cấp tính: Da lưng và lỗ tai sậm màu, ruột viêm có thể chứa mảnh tế bào hoại tử, hạch ruột triển dưỡng và xuất huyết phổi viêm có thể hóa gan, gan nhạt màu, túi mật sưng to, thận xuất huyết điểm và triển dưỡng, lách sung huyết và triển dưỡng.
  + Mãn tính: Thành ruột dày có nhiều chỗ bị hoại tử, van hồi manh tràng có những vết loét hình nút nối liền nhau thành mảng. Hạch ruột xuất huyết có mủ hoặc bã đậu, gan lách có những đớm hoại tử  trắng sưng mềm.
 

Hình 5: Xuất huyết phổi viêm có thể hóa gan.

Hình 6: Ruột bị viêm có những nốt hoại tử và hạch ruột triển dưỡng.
 

Hình 7: Manh trành có những vết loét hình nút nối liền nhau thành mảng.

5. Phòng trị:
  5.1. Phòng bệnh
  - Vệ sinh chuồng trại, chăm sóc nuôi dưỡng tốt, heo mới mua về phải nhốt riêng để theo dõi 10-15 ngày trước khi nhập trại.
  - Định kỳ sát trùng chuồng trại bằng sản phẩm: NOVACIDE hay NOVADINE hay NOVASEPT.
  - Tách riêng và loại thải ngay những heo bệnh không được để làm giống.
  - Có thể dùng một trong các loại thuốc sau để phòng bệnh:
  + NOVA-AMPICOL:1g/ lít nước hoặc 2g/ kg thức ăn, trong 2-3 ngày.
  + NOVA-BACTRIM 48%: 1g/2 lít nước hoặc 1g/kg thức ăn, trong 2-3 ngày.
  + NOVA-METOGEN: 1g/2 lít nước hoặc 1g/kg thức ăn, trong 2-3 ngày.
  + NOVA FLOX 20%: Hòa 1ml/ 3 lít nước uống, cho uống trong 2-3 ngày.
  - Kết hợp bổ sung một trong số sản phẩm cung cấp dinh dưỡng, tăng sức đề kháng như:
  + NOVA-ADE.B COMPLEX: 2g/kg thức ăn, dùng liên tục.
  + NOVA C COMPLEX: 2g/kg thức ăn, dùng liên tục.
  + NOVA-ELECTROVIT: 2g/kg thức ăn, trong 3-4 ngày.
  + Tiêm NOVA–ADE VITA: Tiêm bắp 2-3 ml/con/ lần/2 tuần tiêm 1 lần.
  + NOVA-POLIVIT hoặc NOVASAL COMPLEX hoặc ADE-B.COMPLEX INJ.
  - Có thể phòng bệnh bằng vaccin ở những vùng an toàn dịch. Heo con sau khi đẻ 4-5 tuần ngày có thể tiêm vaccin, những nơi có dịch đe dọa có thể tiêm sớm hơn.
  * Chú ý: Không nên chủng vaccin trong khi bầy heo con đang bị bệnh.
  5.2. Trị bệnh: Dùng một trong các chế phẩm sau:
  + NOVA-D.O.T: Tiêm bắp 1ml/5-10 kg trọng lượng, ngày 1 lần, trong 5-7 ngày.
  + NOVA ENROCIN 10%: Tiêm bắp 1ml/ 10-20 kg thể trọng, ngày 1 lần, trong 5-7 ngày.
  + NOVASONE: Tiêm bắp 1ml/10kg thể trọng, ngày 1 lần, trong 5 ngày.
  + NOVA -GENTYLO: Tiêm bắp 1ml/10kg thể trọng/ngày 1 lần, trong 4-5ngày.
  + NOVA-TYLOSONE: IM, 1ml/10kg thể trọng, ngày 1 lần, trong 3-5 ngày
  + NOVA-FLOR: IM, 1ml/10-12kg thể trọng, ngày 1 lần, trong 4-5 ngày
  - Kết hợp dùngmột trong các sản phẩm sau để trợ lực, mau hồi phục bệnh, tăng hiệu quả điều trị bệnh:
  + NOVA-ATP COMPLEX: Tiêm bắp 4-5 ml/con/ ngày 1 lần, cho đến khi hết bệnh
  + NOVA-ADE: Tiêm bắp 2-3ml/con /lần.
  + NOVA B. COMPLEX: Tiêm bắp 5ml/con/ngày, trong 4-5 ngày.
  + NOVA-C.VIT: Tiêm bắp 1ml/10kg thể trọng, ngày 1-2 lần, cho đến khi khỏi bệnh.
  - Trường hợp thú bị sốt ta dùng kết hợp thêm thuốc hạ nhiệt:
  + NOVA-ANAZINE 20%: Tiêm bắp 1 ml/7-10kg thể trọng, ngày 2 lần, dùng cho đến khi hết sốt.
  + NOVA ACB.COMPLEX: Tiêm bắp 1ml/15-20 kg thể trọng, ngày 1-2 lần, dùng cho đến khi hết sốt.
  - Sát trùng chuồng trại, dụng cụ chăn nuôi, 2 ngày 1 lần trong suốt thời gian thú bị bệnh: Dùng một trong các sản phẩm sau NOVACIDE, NOVADINE, NOVAKON.